Een oneerlijke strijd bij medische missers

Onder letselschadezaken vormen de medische fouten een bijzondere categorie. Uit onderzoek van Stichting De Ombudsman is gebleken dat de afhandeling van medische dossiers langer op zich laat wachten dan de afhandeling van verkeers- of bedrijfsongevallen. Patiënten kunnen na een medische fout een lange en slopende strijd om erkenning en schadevergoeding tegemoet zien. Zij staan voor de vrijwel onmogelijke opgave te bewijzen dat er een fout is gemaakt.

Oneerlijk
De oneerlijkheid van deze strijd wordt vooral veroorzaakt doordat de patiënt moet bewijzen dat er iets mis is gegaan, terwijl het bewijsmateriaal (het medisch dossier) onder de hoede is van de aangeklaagde arts of hulpverlener. De arts stelt het medisch dossier samen: hij bepaalt wat er in komt te staan, maar ook wat er niet in komt te staan. En wat niet in het medisch dossier staat, wordt geacht nooit te hebben plaatsgevonden. Vaak blijkt het medische dossier onvolledig en verwarrend. De leesbaarheid laat soms te wensen over. Wanneer een patiënt  een mondelinge aanvulling op het dossier heeft, wordt dit regelmatig terzijde geschoven omdat het niet in het medisch dossier staat.

Aansprakelijkheid
Wanneer een patiënt uit een gesprek met de behandelend arts meent te kunnen opmaken dat de arts de fout toegeeft, betekent dit nog niet automatisch dat de verzekeraar van de arts ook de aansprakelijkheid erkent. Daarbij is het opvallend dat er een duidelijk verband blijkt te zijn tussen de snelheid waarmee aansprakelijkheid wordt erkent en de hoogte van de schade. Bij kleine schades vindt erkenning van aansprakelijkheid regelmatig binnen een jaar plaats, terwijl bij grotere schades na 3 jaar nog niet de helft van de zaken is opgelost.

Gedragscode
Naar aanleiding van het rapport “Over leven in de medische letselschadepraktijk” van Stichting De Ombudsman hebben vertegenwoordigers van verzekeraars, ziekenhuizen, advocaten, patiënten en het ministerie van Justitie het initiatief genomen om te komen tot een Gedragscode Medische Aansprakelijkheid. Hierin is onder andere vastgelegd dat ziekenhuizen na een medische fout verplicht zijn deze te erkennen en hun excuses te maken. Bovendien moeten ze volledig openheid van zaken geven en patiënten helpen de waarheid boven tafel te krijgen. Verzekeraars van medische schades worden aangespoord deze zaken voortvarend af te handelen. In principe moeten alle dossiers binnen drie jaar afgewikkeld kunnen zijn. Wanneer verzekeraars zich niet aan de gedragscode houden, kunnen ze tuchtrechtelijk vervolgd worden.

Vaak gaat het slachtoffers van een medische fout niet eens alleen om vergoeding van de schade. Een oprecht gemaakt excuus en erkenning van fouten kunnen soms meer waard zijn. Hopelijk komt deze menselijke kant weer terug in een wereld die te veel geregeerd wordt door de kille afweging wat de kosten van erkenning van aansprakelijkheid zijn.